της Στεφανίας Παντελιδάκη

Η Μαρία Τζενάρο δουλεύει με τους αναβάτες και τις αναβάτριες του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος WorldSBK, όντας ένας από τους καλούς "αγγέλους" των αθλητών, όταν αντιμετωπίζουν κάποιο μικρό ή μεγάλο πρόβλημα με το σώμα τους, είτε από καταπόνηση, είτε μετά από κάποιο τραυματισμό. Μέσα από τα λόγια της μπορούμε να καταλάβουμε πολλά και για την υπέρβαση που κάνουν πολλές φορές αυτοί οι σούπερ αθλητές.

«Είμαι φυσικοθεραπεύτρια και έχω εκπαιδευτεί, επίσης, στην οστεοπαθητική. Η δουλειά μου στις πίστες ξεκινά από την Πέμπτη με τυχόν τραυματισμούς των αναβατών από προηγούμενους αγώνες ή προπονήσεις. Συγκεκριμένα, το έργο μου περιλαμβάνει θεραπευτικό μασάζ, αποκατάσταση μετά από τραυματισμό, καθώς και αντιμετώπιση πόνου ή λειτουργικών περιορισμών. Ως μία από τις πιο έμπειρες φυσικοθεραπεύτριες στα paddock, οι αναβάτες απευθύνονται σε μένα και για άλλα ζητήματα: ίσως έχουν κοιμηθεί άσχημα, έχουν πονοκέφαλο, νιώθουν δυσκαμψία ή αντιμετωπίζουν προβλήματα στην κροταφογναθική άρθρωση.

Μερικές φορές, μια συνεδρία αποσκοπεί περισσότερο στη χαλάρωση – κάτι που αποτελεί επίσης ανάγκη, ειδικά για τους αναβάτες που επιθυμούν να ακολουθούν μια συγκεκριμένη ρουτίνα κάθε εβδομάδα. Η «Clinica» λειτουργούσε ανέκαθεν ως ένας χώρος ασφάλειας, μακριά από το χάος.

Μετά την αποφοίτησή μου από τη φυσικοθεραπεία, ξεκίνησα να εργάζομαι στο «Poliambulatorio Clinica Mobile» του Δρ. Κόστα, μια μόνιμη κλινική στην Ίμολα. Εκεί ήταν η βάση μου και συνεργαζόμουν στενά μαζί του, μέχρι που με όρισε να συμμετάσχω στον πρώτο μου αγώνα SBK, στο Donington Park το 2013. Δεν ζήτησα εγώ να πάω — ουσιαστικά μου ανακοίνωσε ότι θα πήγαινα— αλλά χάρηκα πολύ, καθώς επιθυμούσα να ασχοληθώ με το κομμάτι των αγώνων».

Η δύναμη της ομαδικής δουλειάς

«Στα paddock, υπάρχει μια χρονική πίεση που δεν συναντάται σε μια κλασική κλινική. Μπορείς, βέβαια, να πραγματοποιήσεις σωστή αξιολόγηση και θεραπεία, αλλά εργάζεσαι με πολύ αυστηρά χρονοδιαγράμματα και καλείσαι να λάβεις τις βέλτιστες αποφάσεις εκείνη ακριβώς τη στιγμή. Το να αξιοποιείς όλες τις δεξιότητες σου για να βρεις τις καλύτερες δυνατές λύσεις σε περιορισμένο χρόνο είναι μια διαδικασία που σε κινητοποιεί. Συνεργάζεσαι με άλλους επαγγελματίες και αντλείς μαθήματα από την αποφασιστικότητα των αναβατών, γεγονός που δημιουργεί ένα περιβάλλον γεμάτο κίνητρα.

Τα paddocks μπορεί να μοιάζουν κάπως με το σπίτι σου, είναι ένα οικείο και φιλικό περιβάλλον, κάτι που εκτιμώ ιδιαίτερα. Το ίδιο ισχύει και για τις σχέσεις μας με τους αναβάτες. Από το 2013 που ξεκίνησα, έχει υπάρξει μια αλλαγή γενεών, και πολλοί από τους αναβάτες είναι πλέον σημαντικά νεότεροι από εμένα! Ωστόσο, όλοι παραμένουν πάντα ευγενικοί και φιλικοί, ενώ δεν υπάρχει κάποιο μεγάλο χάσμα ανάμεσα στους αναβάτες και το προσωπικό των paddocks.

Όσον αφορά εμάς, το ιατρικό προσωπικό, πιστεύω ότι είναι φυσιολογικό να έχουμε μια αρκετά στενή σχέση με τους αναβάτες, καθώς εμπιστεύονται αυτό που κάνουμε και αναζητούν τις δεξιότητες και την ενσυναίσθησή μας. Ιδιαίτερα οι πολύ νεαροί αναβάτες που βρίσκονται μακριά από το σπίτι τους, για τους οποίους μπορούμε να αποτελέσουμε ένα σημαντικό σημείο αναφοράς. Υπάρχει η ευθύνη να προετοιμάσουμε τους αναβάτες για να είναι σε θέση να αγωνιστούν και εργαζόμαστε ως ομάδα για να διασφαλίσουμε όλη την απαραίτητη υποστήριξη, ώστε ένας αναβάτης να μπορεί να συμμετέχει σε αγώνες παραμένοντας ασφαλής».

Πέρα από τα ιατρικά εγχειρίδια

«Ως επαγγελματίες υγείας, οι τεχνικές μας δεξιότητες είναι σημαντικές, αλλά η ενσυναίσθηση είναι καθοριστική. Χρειάζεται επίσης να είμαστε ευέλικτοι – η πραγματικότητα δεν είναι πάντα ίδια με αυτή που περιγράφεται στα εγχειρίδια! Είναι εξίσου σημαντικό να μπορούμε να εργαζόμαστε αποτελεσματικά ως ομάδα, να γνωρίζουμε πότε πρέπει να ζητήσουμε βοήθεια και πού ακριβώς πρέπει να θέσουμε τα όρια.

Όταν ξεκίνησα, ο Δρ. Κόστα ήταν ήδη γνωστός για τον τρόπο εργασίας του: έδειχνε στους ασθενείς – είτε ήταν αθλητές είτε όχι – πώς να ξεπερνούν λίγο περισσότερο τα όριά τους, σε περιπτώσεις όπου τα ιατρικά πρωτόκολλα ίσως ήταν υπερβολικά άκαμπτα. Ωστόσο, στο επίκεντρο βρίσκεται πάντα ο αναβάτης και εμείς οφείλουμε να προστατεύουμε την υγεία του. Εκείνοι, φυσικά, πιέζουν για να επιστρέψουν στη σέλα και είναι το σώμα τους, αλλά εμείς γνωρίζουμε τους κινδύνους που διατρέχουν αν επιλέξουν να μην ακούσουν τις συμβουλές μας. Πιστεύω, πάντως, ότι οι σημερινοί αναβάτες είναι πολύ πιο συνειδητοποιημένοι. Η πρόκληση, λοιπόν, είναι να διασφαλίσουμε ότι κατανοούν τι μπορούν και τι δεν μπορούν να κάνουν, λαμβάνοντας υπόψη όχι μόνο το παρόν, αλλά και τους μελλοντικούς αγώνες.

Όταν φροντίζεις έναν αναβάτη και γνωρίζεις ότι μπορεί να οδηγήσει, αλλά δεν είσαι σίγουρος για το επίπεδο της απόδοσής του, είναι πραγματικά ικανοποιητικό να τον βλέπεις να πετυχαίνει ένα καλό αποτέλεσμα ή να ανεβαίνει στο βάθρο. Ακόμη και εμείς οι ίδιοι δεν μπορούμε να προβλέψουμε με ακρίβεια τι θα καταφέρουν μόλις βρεθούν πάνω στη μοτοσυκλέτα. Κι όμως, σε εκπλήσσουν! Μπορεί μισή ώρα νωρίτερα να βρίσκονταν στην κλινική υποφέροντας από πόνο, και ξαφνικά... ουάου! Είναι απίστευτοι.

Κάποιες φορές, οι αναβάτες λένε ξεκάθαρα ότι δεν θα μπορούσαν να αγωνιστούν χωρίς τη βοήθειά μας, ενώ άλλοι εκφράζουν την ευγνωμοσύνη τους πιο διακριτικά – για παράδειγμα, επιλέγοντας εμένα για τη φροντίδα τους πριν από τον επόμενο αγώνα. Δεν γίνεται πάντα φανερά, αλλά έχει μεγάλη σημασία. Δεν επιζητούμε επαίνους – φυσικά και όχι – αλλά είναι όμορφο όταν οι αναβάτες αναγνωρίζουν το έργο μας».

Από την πίστα, στο ιατρείο

«Καλύπτω κατά μέσο όρο έξι γύρους του Παγκοσμίου Πρωταθλήματος SBK ετησίως. Έχω δικό μου ιατρείο και εργάζομαι ως ελεύθερη επαγγελματίας, οπότε δεν χρειάζεται να ζητώ άδεια για να ταξιδέψω στους αγώνες. Ωστόσο, το ιατρείο είναι πάντα γεμάτο στο διάστημα μεταξύ των αγώνων. Έτσι, μερικές φορές επιστρέφω από ένα ταξίδι το πρωί της Δευτέρας και το ίδιο κιόλας απόγευμα βρίσκομαι ήδη στη δουλειά.

Μου αρέσει πολύ η ποικιλία σε αυτό που κάνω, ενώ η ίδια η διαδικασία του ταξιδιού για να εργαστώ στην πίστα λειτουργεί αναζωογονητικά για το πνεύμα μου — δεν το βιώνω καθόλου ως πηγή άγχους. Επιπλέον, η μετάβαση από τους αγώνες απευθείας σε ένα εντελώς διαφορετικό περιβάλλον με κρατά σε εγρήγορση. Η συνεχής αλλαγή παραστάσεων με βοηθά, καθώς πάντα υπάρχει κάτι καινούργιο στο οποίο μπορώ να εστιάσω»!

Ένα μικροσκοπικό κομμάτι του παζλ

«Μαθαίνω διαρκώς από τους αναβάτες: από τη νοοτροπία τους, τη στάση τους, τον τρόπο με τον οποίο από απόλυτα φυσιολογικοί άνθρωποι μεταμορφώνονται σε «πολεμικές μηχανές» ή «υπερήρωες», όπως τους αποκάλεσε ο Δρ. Κόστα! Τρέφω πραγματικό θαυμασμό τόσο για τους αναβάτες όσο και για τους συναδέλφους μου, με τους οποίους αναπτύσσονται πολύ ισχυροί επαγγελματικοί δεσμοί. Βλέποντας, μάλιστα, τον τεράστιο όγκο εργασίας των ομάδων και όλα όσα απαιτούνται για τη δημιουργία αυτού του θεάματος, νιώθω τυχερή που αποτελώ κομμάτι του. Κάθε μέρα αποτελεί μια εξαιρετική ευκαιρία, την οποία προσπαθώ να αξιοποιώ στο έπακρο, μεταφέροντας όσα μαθαίνω και στην καθημερινότητά μου.

Η δουλειά αυτή με γεμίζει υπερηφάνεια· είναι μια δραστηριότητα που προσφέρει ικανοποίηση και διατηρεί αμείωτο το ενδιαφέρον μου — ακόμα και μετά από τόσο καιρό, εξακολουθώ να την αγαπώ. Μου προσφέρει πάρα πολλά. Με έχει κάνει πιο ικανή, πιο προσαρμοστική και πιο κοινωνική, ενώ μου έδωσε την ευκαιρία να έρθω σε επαφή με διαφορετικούς ανθρώπους και ποικίλες εργασιακές πρακτικές. Οι συνθήκες είναι ενίοτε δύσκολες, αλλά όταν καταφέρνεις να εργαστείς αποτελεσματικά μέσα σε μια σκηνή, υπό βροχή, συνειδητοποιείς ότι μπορείς να ανταπεξέλθεις σε πολλές προκλήσεις και να λειτουργήσεις σε διάφορα περιβάλλοντα.

Η επίλυση προβλημάτων σε κρίσιμες συνθήκες διευρύνει τους ορίζοντές μου και μου προσφέρει μια νέα οπτική. Αντιλαμβάνομαι ότι ο κόσμος είναι πολλά περισσότερα από ένα ιατρείο και ότι υπάρχουν τόσα πολλά εκεί έξω — δεν είμαστε περιορισμένοι στη δική μας μικρή πραγματικότητα. Μπορεί να είμαι απλώς ένα μικροσκοπικό κομμάτι του παζλ, αλλά αυτό σε κάνει να συνειδητοποιήσεις ότι μπορείς να καταφέρεις οτιδήποτε βάλεις στο μυαλό σου»!

Οι σχέσεις που παραμένουν

«Οι αγώνες μοτοσυκλέτας είναι ατομικό άθλημα, αλλά παρόλο που ο αναβάτης βρίσκεται μόνος του πάνω στη μηχανή, εμείς νιώθουμε περηφάνια που συμβάλαμε σε αυτό. Ακόμα και χρόνια αργότερα, όταν ένας αναβάτης δεν αγωνίζεται πια, μπορεί να έρθει να μας βρει και να ζητήσει συμβουλές – επειδή δημιουργήσαμε την κατάλληλη ατμόσφαιρα ή επειδή του αφήσαμε θετικές αναμνήσεις. Είσαι εκεί γι’ αυτούς, και όχι μόνο σε επαγγελματικό επίπεδο. Γίνεσαι, κατά κάποιον τρόπο, κομμάτι του κύκλου τους, βρίσκεσαι στις πίστες για δουλειά, αλλά υπάρχει και μια πραγματική ανθρώπινη επικοινωνία – ακόμα και στις περιπτώσεις που δεν μιλάτε την ίδια γλώσσα ή που συναντιέστε μόνο μερικές φορές τον χρόνο. Είμαι περήφανη και για τις σχέσεις που καλλιεργούνται μέσα από αυτό που κάνουμε».